Is Nederland wel kampioen uithuisplaatsen?
19 februari 2014
Elke uithuisplaatsing is er één te veel. Vooral als de achterliggende rapportage fouten bevat. En dat gebeurt tot mijn schrik met enige regelmaat, zo bleek uit recent onderzoek van de Kinderombudsman naar waarheidsvinding in de jeugdzorgketen. Regelmatig horen we dat Nederland kampioen uithuisplaatsen is. Recent nog tijdens de hoorzitting voor de Jeugdwet in de Eerste Kamer, en in een opinieartikel van Coen Dresen en Micha de Winter. Helaas ontbreekt vaak de cijfermatige onderbouwing. Ik zocht dus uit hoe het zit.
Verschillende manieren van meten leiden tot flink uiteenlopende conclusies over Nederlandse uithuisplaatsingen
Na een quickscan van nationale en internationale literatuur over uithuisplaatsingen blijken we hier te maken te hebben met een klassiek voorbeeld van ‘lies, damned lies, and statistics’. Verschillende manieren van meten leiden tot flink uiteenlopende conclusies over het Nederlandse aandeel uithuisplaatsingen.
Zo staat Nederland in Europees verband helemaal onderaan. Althans volgens cijfers over het aantal kinderen dat niet bij hun ouders opgroeit. In Zuid Afrika is dit cijfer zelfs 65 keer zo hoog.
Nederland is echter ook bijna koploper. Dit blijkt uit cijfers over de plaatsing van kinderen in voorzieningen. Na koploper Alberta in Canada staan Nederland én Denemarken samen op een gedeelde tweede plaats. Aldus – inmiddels bijna tien jaar (!) oude – cijfers over de plaatsing van kinderen in de pleegzorg of residentiële zorg van de Engelse onderzoekster June Thoburn en van de Groningse onderzoekers Knorth en Koopmans.
We moeten echter oppassen dat we geen appels met peren vergelijken. Andere cijfers laten namelijk een ander beeld zien. Zo kent Nederland 84 keer zo veel uithuisplaatsingen als Denemarken. Althans volgens de cijfers over jeugdigen in gevangenissen die in het persbericht over René Clarijs’ proefschrift ‘De tirannie van de jeugdzorg’ staan.
Kampioen inhuisplaatsen
Nederland is dus inderdaad bijna kampioen uithuisplaatsen. Om de titel ‘kampioen inhuisplaatsen’ te winnen, hebben we nog een lange weg te gaan. Op het gebied van plaatsing van kinderen in een gezinsvervangende omgeving staat Nederland namelijk in de internationale middenmoot. Maar niet getreurd. Gelukkig nam de Tweede Kamer bij de behandeling van de Jeugdwet het gewijzigd amendement-Ypma aan. Volgens dit amendement heeft bij een uithuisplaatsing een inhuisplaatsing in een gezinsomgeving de voorkeur.
Nederland is dus inderdaad bijna kampioen uithuisplaatsen. Om de titel ‘kampioen inhuisplaatsen’ te winnen, hebben we nog een lange weg te gaan. Op het gebied van plaatsing van kinderen in een gezinsvervangende omgeving staat Nederland namelijk in de internationale middenmoot. Maar niet getreurd. Gelukkig nam de Tweede Kamer bij de behandeling van de Jeugdwet het gewijzigd amendement-Ypma aan. Volgens dit amendement heeft bij een uithuisplaatsing een inhuisplaatsing in een gezinsomgeving de voorkeur.
Hoe maakt u Nederland kampioen inhuisplaatsen?
Gepubliceerd op 30 mei 2012
Bouwen aan 10.000 inhuisplaatsingen. Dat is het motto van de Alliantie Kind in Gezin een brede en groeiende coalitie van maatschappelijke organisaties die betrokken zijn bij de zorg voor de jeugd. Deze korte video laat zien waar de tientallen partners van de Alliantie Kind in Gezin voor staan.
Zie ook:
